SỐNG CHUNG VỚI VIÊM MŨI DỊ ỨNG: LÀM SAO ĐỂ KHÔNG CÒN CẢM THẤY “KHỔ SỞ” MỖI KHI THỜI TIẾT THAY ĐỔI?

Tại sao thời tiết thay đổi làm viêm mũi dị ứng nặng hơn? 

Viêm mũi dị ứng thực chất là phản ứng quá mức của hệ miễn dịch. Khi thời tiết thay đổi, độ ẩm, nhiệt độ và lượng dị nguyên trong không khí (như phấn hoa, nấm mốc, bụi mịn) biến động đột ngột, gây kích thích niêm mạc đường hô hấp và khiến các triệu chứng dễ xuất hiện hoặc trở nên nghiêm trọng hơn: 

• Nhiệt độ giảm hoặc sự thay đổi nhiệt độ giữa ngày và đêm: Có thể làm niêm mạc đường hô hấp bị kích thích, tăng co mạch và tiết dịch. 

• Độ ẩm tăng cao: Là điều kiện lý tưởng cho mạt bụi nhà và nấm mốc phát triển, là những dị nguyên phổ biến có thể làm triệu chứng viêm mũi dị ứng trở nên nghiêm trọng hơn.  

• Độ ẩm quá thấp (trời khô lạnh hoặc ngồi điều hòa nhiều): Khi ở quá lâu trong môi trường này sẽ khiến niêm mạc mũi bị khô, ảnh hưởng đến hàng rào bảo vệ tự nhiên của đường hô hấp. Khi đó, niêm mạc mũi trở nên nhạy cảm hơn với các dị nguyên và tác nhân kích thích trong môi trường. 

Chiến lược nhằm bảo vệ đường hô hấp của bạn 

Hắt hơi, sổ mũi hay nghẹt mũi tái diễn có thể gây không ít phiền toái trong sinh hoạt hằng ngày. Để kiểm soát viêm mũi dị ứng, người bệnh nên chủ động hạn chế tiếp xúc với dị nguyên, chăm sóc mũi đúng cách và sử dụng thuốc phù hợp khi cần thiết. 

• Rửa mũi đúng cách: Xịt hoặc rửa mũi 1 – 2 lần/ngày bằng nước muối sinh lý (NaCl 0,9%) có thể giúp làm sạch dịch tiết và các dị nguyên trong hốc mũi. Lưu ý: Không được tự pha nước muối tại nhà vì khó đảm bảo được độ vô trùng cũng như nồng độ, và tránh xịt rửa lực quá mạnh gây tổn thương niêm mạc mũi. 

• Giữ vệ sinh môi trường sống: Giặt chăn, ga, gối bằng nước nóng (> 60℃) mỗi tuần một lần để hạn chế mạt bụi nhà và các dị nguyên tích tụ. Có thể sử dụng máy lọc không khí và duy trì độ ẩm phòng ở mức 40% – 60%. 

• Hạn chế tiếp xúc tác nhân kích thích: Đeo khẩu trang khi ra ngoài, đặc biệt ở nơi có nhiều bụi, phấn hoa hoặc ô nhiễm không khí, đồng thời giữ ấm cơ thể khi thời tiết thay đổi. Hạn chế ở trong phòng máy lạnh quá lâu và tránh để luồng gió lạnh thổi trực tiếp vào mặt. 

• Sử dụng thuốc đúng cách: Người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ/dược sĩ về việc dùng thuốc nhằm kiểm soát triệu chứng và ngăn ngừa bệnh tiến triển nặng. Các thuốc kháng histamin H1 thế hệ mới như fexofenadin, levocetirizin hay loratadin là những lựa chọn mang lại hiệu quả cao trong việc làm dịu các triệu chứng khó chịu của viêm mũi dị ứng.  

Hình 1: Một số biện pháp dự phòng nhằm bảo vệ đường hô hấp

Tăng cường “sức đề kháng” từ bên trong 

Bên cạnh việc hạn chế tiếp xúc với dị nguyên và các tác nhân gây kích thích, việc tăng cường hệ miễn dịch đóng vai trò quan trọng trong việc giảm tính đáp ứng quá mẫn của cơ thể trước các dị nguyên. Một hệ miễn dịch khỏe mạnh sẽ giảm thiểu tối đa tần suất và mức độ nghiêm trọng của đợt viêm mũi dị ứng khi thời tiết biến động. 

• Chế độ dinh dưỡng tối ưu: Ăn đa dạng thực phẩm, tăng cường rau xanh, trái cây và các nguồn thực phẩm giàu dinh dưỡng để đáp ứng đầy đủ nhu cầu vitamin và khoáng chất của cơ thể. Có thể bổ sung các chất có đặc tính chống oxy hóa và kháng viêm cao như Vitamin C, Kẽm và Omega-3. 

• Uống đủ nước (đặc biệt là nước ấm): Bổ sung đủ nước mỗi ngày giúp duy trì độ ẩm của niêm mạc đường hô hấp, đặc biệt khi thời tiết hanh khô hoặc thường xuyên ở trong phòng điều hòa. 

• Duy trì vận động thể chất: Tập luyện đều đặn với cường độ phù hợp giúp nâng cao thể lực và sức khỏe tổng thể. Người bị viêm mũi dị ứng nên lựa chọn môi trường tập luyện phù hợp và hạn chế vận động ngoài trời khi có nhiều phấn hoa, bụi hoặc các tác nhân có thể khởi phát triệu chứng

Hình 2: Tăng cường sức đề kháng giúp giảm thiểu tần suất và mức độ nghiêm trọng của viêm mũi dị ứng

Kết luận 

Viêm mũi dị ứng có thể được kiểm soát hiệu quả thông qua việc chủ động hạn chế tiếp xúc với dị nguyên và các tác nhân kích thích, chăm sóc mũi đúng cách và sử dụng thuốc phù hợp khi cần thiết. Việc chuyển từ điều trị triệu chứng thụ động sang chủ động kiểm soát bệnh giúp giảm thiểu triệu chứng, hạn chế tái phát và cải thiện chất lượng cuộc sống cho người bệnh. 

BÀI VIẾT ĐƯỢC THỰC HIỆN BỞI DAVIPHARM